1174 niezrealizowane skierowania w zaledwie pół roku. Wartość świadczeń – ponad 7,7 mln zł. A kiedy zaglądamy głębiej do danych Narodowego Funduszu Zdrowia, różnice pomiędzy poszczególnymi ciechocińskimi sanatoriami okazują się ogromne. W dwóch placówkach niezrealizowane zostało niemal co dziesiąte zakontraktowane skierowanie. W innych – mniej niż jedno na sto.
ŻycieCiechocinka.pl otrzymało te dane bezpośrednio z Centrali Narodowego Funduszu Zdrowia w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. NFZ przekazał nie tylko zbiorcze dane dla Ciechocinka za lata 2024–2026, lecz również osobny arkusz zawierający wyniki poszczególnych świadczeniodawców. Fundusz potwierdza, że w pierwszym półroczu 2026 roku w Ciechocinku zakontraktowano 27 011 skierowań, zrealizowano 25 837, a 1174 świadczenia pozostały niezrealizowane. Ich wartość wyniosła 7 743 245 zł.
Już zbiorczy wynik jest zastanawiający. W całym 2024 roku niezrealizowanych było 644 skierowań, w całym 2025 roku – 586. Tymczasem w pierwszych sześciu miesiącach 2026 roku liczba wzrosła do 1174. Jeszcze ciekawiej robi się jednak wtedy, gdy zamiast patrzeć na całe miasto, sprawdzimy dane dotyczące poszczególnych placówek. NFZ przekazał je redakcji w osobnym załączniku.
MAX i Promień blisko 10 procent. Na drugim końcu Zdrowie i Pod Tężniami.
Dane za pierwsze półrocze pokazują bardzo duże różnice. Na szczycie zestawienia znajduje się Sanatorium MAX, gdzie przy 1265 zakontraktowanych skierowaniach 126 pozostało niezrealizowanych. To 9,96 proc., a więc praktycznie co dziesiąte skierowanie. Niemal identyczny wynik ma Sanatorium Promień – 109 niezrealizowanych przy 1104 zakontraktowanych, czyli 9,87 proc.
Wysoki wskaźnik występuje również w Sanatorium Łączność – 8,47 proc., Perełce – 7,63 proc. oraz Chemiku – 7,21 proc. Tymczasem na drugim końcu tabeli mamy Sanatorium Zdrowie, gdzie niezrealizowanych było zaledwie siedem spośród 1079 zakontraktowanych skierowań, co daje 0,65 proc. W Klinice Uzdrowiskowej Pod Tężniami również było siedem takich przypadków, przy 879 skierowaniach – 0,80 proc.
| Miejsce | Sanatorium / świadczeniodawca | Kontrakt | Niezrealizowane | Odsetek |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Sanatorium MAX | 1265 | 126 | 9,96% |
| 2 | Sanatorium Promień | 1104 | 109 | 9,87% |
| 3 | Sanatorium Łączność | 980 | 83 | 8,47% |
| 4 | Sanatorium Perełka | 852 | 65 | 7,63% |
| 5 | Sanatorium Chemik | 777 | 56 | 7,21% |
| 6 | Sanatorium York | 1420 | 95 | 6,69% |
| 7 | Sanatorium Pałac Łazienki II | 1085 | 67 | 6,18% |
| 8 | Sanatorium Krystynka | 816 | 34 | 4,17% |
| 9 | Sanatorium Wrzos | 1340 | 55 | 4,10% |
| 10 | Sanatorium Julianówka | 1520 | 61 | 4,01% |
| 11 | Uzdrowisko Ciechocinek S.A. – wszystkie obiekty | 4181 | 163 | 3,90% |
| 12 | Sanatorium Gracja | 1434 | 55 | 3,84% |
| 13 | Sanatorium MSWiA Orion | 2004 | 71 | 3,54% |
| 14 | Sanatorium Eden | 599 | 19 | 3,17% |
| 15 | Sanatorium SANVIT | 1040 | 28 | 2,69% |
| 16 | 22 Wojskowy Szpital Uzdrowiskowo-Rehabilitacyjny | 960 | 18 | 1,88% |
| 17 | Sanatorium ZNP | 1660 | 25 | 1,51% |
| 18 | Kolejowy Szpital Uzdrowiskowy | 2016 | 30 | 1,49% |
| 19 | Klinika Uzdrowiskowa Pod Tężniami | 879 | 7 | 0,80% |
| 20 | Sanatorium Zdrowie | 1079 | 7 | 0,65% |
Źródło: załącznik do odpowiedzi Centrali NFZ na wniosek ŻycieCiechocinka.pl, dane za I półrocze 2026 r.
W przypadku Uzdrowiska Ciechocinek S.A. trzeba zrobić ważne zastrzeżenie. NFZ przekazał wynik dla całego świadczeniodawcy, a nie osobno dla każdego obiektu należącego do spółki. Dlatego 163 niezrealizowanych skierowań nie należy przypisywać jednemu konkretnemu sanatorium.
Różnica jest kilkunastokrotna. Skąd się bierze?
I właśnie tutaj zaczyna się właściwy problem. W MAX-ie niezrealizowane zostało 9,96 proc. skierowań, a w Zdrowiu 0,65 proc. Mówimy więc o ponad piętnastokrotnej różnicy w odsetku niezrealizowanych skierowań pomiędzy skrajnymi wynikami zestawienia. Nie oznacza to jednak automatycznie, że w jednej placówce pacjenci „nie chcą się leczyć”, a do drugiej przyjeżdżają chętniej. Tak daleko z dostępnych danych wyjść nie można. NFZ nie prowadzi statystyki pozwalającej odpowiedzieć, dlaczego konkretne skierowanie ostatecznie nie zostało wykorzystane. Co więcej, pojęcie „niezrealizowane” jest szersze od potocznego „niedojazdu”. Fundusz wyjaśnia, że obejmuje między innymi sytuacje, gdy pacjent nie przyjeżdża albo rezygnuje w ostatniej chwili i nie ma już możliwości skierowania na jego miejsce następnej osoby z listy. Dlatego również procenty w tabeli należy czytać jako odsetek niezrealizowanych skierowań, a nie jako procent pacjentów, którzy świadomie odmówili przyjazdu do konkretnego sanatorium.
Dlaczego kuracjusz rezygnuje? Tego NFZ już nie zapisuje.
Powodów może być wiele. Pacjent może zachorować tuż przed wyjazdem, trafić do szpitala, mieć problem rodzinny, nie być w stanie dotrzeć w wyznaczonym terminie albo zrezygnować z innych powodów. Możliwe są też sytuacje, w których po otrzymaniu informacji o przydzielonej placówce zaczyna sprawdzać ją w internecie i ostatecznie podejmuje decyzję, że z pobytu nie skorzysta.
Dzisiaj wystarczy kilka minut, aby przed wyjazdem przeczytać dziesiątki lub setki komentarzy dotyczących pokoju, jedzenia, zabiegów, czystości, personelu czy lokalizacji. Opinie o sanatorium mogą więc być jednym z czynników wpływających na decyzję pacjenta. Nie mamy jednak żadnych danych pozwalających stwierdzić, że to właśnie one odpowiadają za tegoroczny wzrost niezrealizowanych skierowań. NFZ przyznał nam wprost, że informacji o przyczynach rezygnacji i niedojazdów nie gromadzi. Osoby, które otrzymały skierowanie do Ciechocinka i przed przyjazdem chcą sprawdzić swoją placówkę, mogą zobaczyć ranking sanatoriów w Ciechocinku. Zebrane są tam informacje i opinie dotyczące ciechocińskich obiektów. Nie łączymy jednak pozycji w tym rankingu z danymi NFZ, bo dostępne informacje nie pozwalają wykazać takiej zależności.
7,7 mln zł nie można jeszcze nazwać stratą.
Wysoka liczba niezrealizowanych skierowań automatycznie prowadzi do pytania o pieniądze. W pierwszym półroczu wartość niezrealizowanych świadczeń wyniosła 7 743 245 zł. Dla porównania w całym 2025 roku było to 5 733 811 zł, a w 2024 roku 4 769 970 zł. Już po sześciu miesiącach 2026 roku wartość jest więc większa niż za którekolwiek z dwóch poprzednich pełnych lat. Nie oznacza to jednak, że ponad 7,7 mln zł definitywnie przepadło. NFZ zaznacza, że placówki mogą w kolejnych turnusach wystawiać dodatkowe skierowania na tzw. giełdę. Część niewykorzystanego wcześniej potencjału może więc zostać jeszcze zagospodarowana, a ostateczny poziom realizacji kontraktu będzie można ustalić dopiero po rozliczeniu ostatniego turnusu w roku. To istotne zastrzeżenie. Ale nie zmienia podstawowego pytania: dlaczego po sześciu miesiącach 2026 roku wskaźniki są tak dużo gorsze niż wcześniej i dlaczego pomiędzy poszczególnymi placówkami występują aż tak ogromne różnice?
Jedni mają niespełna 1 procent, inni prawie 10. To wymaga wyjaśnienia.
Sama tabela nie mówi, które sanatorium jest „lepsze”, a które „gorsze”. Nie jest też rankingiem jakości. Pokazuje jednak coś, czego wcześniej w publicznej dyskusji praktycznie nie było: skuteczność realizacji skierowań NFZ bardzo mocno różni się pomiędzy ciechocińskimi świadczeniodawcami. I właśnie to jest najciekawsze. Dlaczego w dwóch placówkach niezrealizowanych pozostaje niemal 10 proc. skierowań, podczas gdy w innych jest to mniej niż 1 proc.? Czy decyduje o tym profil pacjentów? Rodzaj leczenia? Sposób przydzielania skierowań? Terminy turnusów? Łatwość dojazdu? Kontakt placówki z przyszłym kuracjuszem? A może również to, co pacjent znajduje w internecie po wpisaniu nazwy swojego sanatorium?